مهرناز صمیمی

آمریکاییان اصطلاحی دارند: " روا نیست." بسیاری از روان شناسان می گویند این را بهتر است از کودکی به فرزندانمان بیاموزیم: که دنیا محل انصاف نیست و اصولاْ زندگی منصفانه نیست.  روان شناسی می نویسد این که از مسافران هواپیما خواسته می شود که در شرایط اضطرار ماسک اکسیژن را اول برصورت خود و بعد صورت دیگری قرار دهند نشانی از بی عدالتی روند زندگی است. که البته به شخصه با این رویکرد موافق نیستم . اما شاید به تعبیر برخی روان شناسان بتوان از آن به عنوان نمونه ای نام برد که از ناروا بودن زندگی حکایت دارد.

زندگی نارواست. آدمیانی بد طینتند. کسانی بدخواهند. بد می کنند. تو خشمگین می شوی . خشم تو را می بینند. طینت آنها را نمی بینند. تو را ملامت می کنند. پیرامون تو را ملامت نمی کنند. تو نیک رفتار می کنی مگر با تو بد رفتاری شود. آن وقت تو بدرفتاری می کنی. رفتار نیک تو و رفتار بد آنها دیده نمی شود. اما رفتار بد تو سرزنش می شود. رفتار تو مخرب خوانده می شود. و تو به خستگی فرساینده ای گرفتار می آیی. و خود را سرزنش می کنی . و ساعتها از پی هم می گذرند . و تو از خود خشمگینی. و تو از واکنشهایی بیمناکی . و تو خسته ای . و روزت مثل یلدا تیره می شود. و روحت خسته است . و ماهیچه هایت خسته اند . و مغزت خسته است . و خود را سرزنش می کنی . و دچار خود زنی فلسفی می شوی . و به بودنت تردید داری . و احساست نسبت به خود تلخ  است . و دوستی را می بینی که پدرش را از دست داده . و تو به دیدار ش می روی و او را در آغوش می گیری و تسکین می دهی . و خسته ای . و دوستی را می بینی که دخترش سرطان مغز دارد . همان که با دردسر در مراسم تحلیف اوباما شرکت کرد. همان که رنگ پوست و شاید رنگ بختش یکسان است. همان که هر روز سطلهای زباله را خالی می کند . و دختر او باید در سی و سه سالگی به سرطان مغز گرفتار شود و اکنون پس از پنج سال تازه حقوق از کار افتادگی بگیرد . و تو از دست خودت عصبانی هستی . و تو خسته ای . و می فهمی که همسر آشنایی که طبقه بالای محل کار تو و درهمان اداره کار می کند زیر دستگاه بزرگ صنعتی محل کارش مانده واز کار افتاده شده و این زن است که باید همه جور مشکلی را به جان خود و دو فرزندش بخرد. و زندگی روا نیست.و تو از سرشت بد و نیات بد و بدجنسی آدمها خشمگینی و کلافه . دوستی می گوید عدالت قابل اجرا نیست و نمی تواند تحقق پذیر باشد. اما به هر حال زندگی نارواست. و من نمی فهمم این حد از خستگی و کلافگی برای چیست...